ANP / Hollandse Hoogte / Kim van Dam Oude apparatuur bij een metaalverwerker in Bergen
NOS Nieuws • zaterdag, 12:00
Gerecyclede producten moeten Europese economie een opsteker geven
Charlotte Boström, redacteur Economie
In de nabije toekomst zou alles in Europa vervaardigd moeten worden van gerecyclede materialen. Je oude kleding kan dienen als isolatiemateriaal en plastic kan emissievrij worden afgebroken tot nieuw materiaal. Auto-industrieën zullen geen zeldzame aardmetalen meer uit China nodig hebben; ze gebruiken gerecyclede materialen uit oude apparaten geleverd door Europese bedrijven, die een statiegeld beloning ontvangen.
Dit scenario is geen droom: tegen 2050 moet de Europese economie volledig circulair zijn, wat betekent dat we afhankelijk zullen zijn van de olie, mineralen en ertsen die al uit de aarde zijn gehaald.
De uitdagende transitie
“Grondstoffen zijn schaars, en vanuit ecologisch oogpunt is het logisch om de economie circulair te maken,” zegt econoom Thomas Bauwens van de Erasmus Universiteit. Momenteel zijn EU-landen bezig met de uitwerking van een nieuwe verordening voor de circulaire economie. Bauwens waarschuwt echter dat de economie in de problemen kan komen als er onvoldoende nieuwe producten worden aangeschaft. Desondanks ziet hij dit als de meest effectieve route voor economische stabiliteit.
Op dit moment wordt slechts 12% van de Europese grondstoffen gerecycled. Dit percentage moet tegen 2030 verdubbelen. Hoewel de technologieën grotendeels beschikbaar zijn, ontbreekt het bedrijven aan motivatie om de overstap te maken. “Reguleringen zijn daarbij cruciaal,” aldus Meindert Flikkema van de VU en RaboResearch, die pleit voor stimulansen en straffen om deze overgang te bespoedigen.
Van productie naar reparatie
Met de afname van de aanschaf van nieuwe producten moeten bedrijven nu al inzetten op reparaties. Neem bijvoorbeeld de wasmachinefabrikant, die niet alleen produceert, maar ook repareert. Dit kan op grotere schaal leiden tot meer economische activiteit.
Europa moet investeren in recyclinginfrastructuur omdat momenteel recyclen duurder is dan het gebruik van nieuwe grondstoffen. Gerben Hieminga van ING wijst erop dat het importeren van goedkope grondstoffen uit China een bedreiging vormt. Importheffingen kunnen hier mogelijk een oplossing bieden.
Strategieën voor een circulaire economie
Volgens Bauwens ligt de focus van Europese beleidsmakers te vaak op de consumptieaspecten van circulariteit. In plaats daarvan pleit hij voor een verbod op de productie van nieuw plastic. Ook roept hij op tot een belastingbeleid dat consumptie zwaarder belast dan arbeid, zoals onderhoud.
Nederland is koploper met 33% hergebruik van grondstoffen, vooral in de bouw. Dit biedt hoop voor de verdere implementatie van een circulaire aanpak, maar vraagt ook om verdere stimulansen om wereldwijd concurrentievermogen te behouden.