Listen to this article
Tweede Kamer eist hervatting van uitlezen telefoons asielzoekers door IND
De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) wordt door een meerderheid in de Tweede Kamer aangespoord weer gegevens van mobiele telefoons van asielzoekers te controleren. Dit voorstel, afkomstig van de partij JA21, kon op voldoende steun rekenen. Enkele weken geleden is men gestopt met het uitlezen van deze apparaten vanwege een tekort aan juridische onderbouwing. Toch acht de Kamer het vanuit veiligheidsoogpunt en met het oog op nationale belangen noodzakelijk om de controles voort te zetten.
Voorstanders van deze aanpak zijn van mening dat door bijvoorbeeld foto's en contacten te verifiëren, de betrouwbaarheid van een asielverhaal beter ingeschat kan worden. In andere Europese landen wordt dit al gedaan en de Kamer vreest dat, als Nederland er als enige mee stopt, dit asielzoekers kan aantrekken, vooral zij die iets te verbergen hebben, zoals in de motie staat vermeld.
Privéleven en juridische bezwaren
In een eerdere uitspraak stelde de Raad van State dat het controleren van een telefoon een ingrijpende inbreuk op de persoonlijke levenssfeer is, die wettelijk gefundeerd moet zijn. Volgens de Raad biedt de huidige Vreemdelingenwet deze grond niet. Hoewel het kabinet werkt aan een wetswijziging, kan dit nog geruime tijd duren.
Na het oordeel van de Raad van State werd aan asielzoekers gevraagd of zij toestemming gaven voor het uitlezen van hun telefoons, maar de Inspectie Justitie en Veiligheid betwistte deze aanpak, onder andere omdat een asielzoeker zich in een afhankelijke positie bevindt. Daarnaast concludeerde de inspectie dat gebrek aan wettelijke basis niet gecompenseerd wordt door het vragen van toestemming, aangezien het weigeren van medewerking door de asielzoekers kan worden gezien als nadelig voor hun procedure.
De IND besloot in reactie daarop geheel te stoppen met de praktijk totdat de wetswijziging rond is. De Kamer dringt echter aan op continuering van de oude aanpak totdat de wetgever een oplossing biedt. In de motie die ook de steun van VVD en CDA vond, wordt vermeld dat het stoppen met uitlezen "onverantwoord, riskant en schadelijk" zou zijn.
