Veel oude banken en meubels eindigen nu nog in verbrandingsovens. Het kabinet ziet dit als verspilling en wil dat meubels beter worden gerecycled en hergebruikt. Net zoals met plastic flessen en blikjes, zullen fabrikanten en importeurs van meubelproducten zoals banken, keukenkasten en bedden binnen vier jaar verantwoordelijk worden voor het inzamelen en hergebruiken van hun producten. Nog dit najaar verwacht het kabinet een eerste conceptplan te presenteren.
Een toenemend aantal gemeenten neemt hier al stappen in en is zelf begonnen met de recycling van meubels. Volgens onderzoeksbureaus Tauw en Rebel verkoopt Nederland jaarlijks voor zo'n 2 miljard kilo aan nieuwe meubels. Ongeveer 260 miljoen kilo aan oude meubels krijgt een tweede leven via bijvoorbeeld kringloopwinkels of online verkoopplatforms, maar het grootste deel eindigt op de milieustraat. "Meubels gaan steeds korter mee," zegt Jacolien Eijer van de NVRD. Veel van deze meubels belanden uiteindelijk in de verbrandingsoven, terwijl materialen zoals hout, metaal, textiel en schuim vaak goed opnieuw gebruikt kunnen worden.
Daarom worden meubelproducenten en importeurs uiterlijk in 2030 verantwoordelijk voor de inzameling en recycling of hergebruik van hun producten. Sommige gemeenten en publieke afvalbedrijven wachten daar niet op en hebben al demontagehallen opgezet. In Nederland zijn er inmiddels zes van deze hallen, waar meubels door mensen met afstand tot de arbeidsmarkt uit elkaar worden gehaald. Cure Afvalbeheer, actief in Eindhoven, Valkenswaard en Geldrop-Mierlo, is een van de bedrijven die dit doet. Twan de Waal van Cure zegt dat banken en boxsprings worden gedemonteerd, waarbij materialen zoals kunststof en hout hergebruikt worden om onder meer bierkratten, boodschappenmandjes en nieuwe meubels te maken.
Naast duurzaamheid speelt kostenbesparing een rol, aangezien verbranding hogere belastingen met zich meebrengt. Door herbruikbare materialen uit het afval te halen, kan de afvalstoffenheffing voor burgers worden verlaagd. Deze nieuwe aanpak zal fabrikanten aanmoedigen om meubels te maken die makkelijker te repareren en duurzamer zijn.
Enkele bedrijven, zoals IKEA, bieden al terugkoopservices en reparatie met reserveonderdelen aan. Kantoormeubelbedrijf Ahrend knapt kantoormeubelen op voor wederverkoop. Bij de invoering van deze nieuwe regels is het belangrijk dat er duidelijke doelen worden gesteld voor duurzamer ontwerp en hergebruik van materialen. Brancheverenigingen zoals CBM en RND ondersteunen de producentenverantwoordelijkheid, mits dit op een werkbare manier gebeurt en er eerst gegevens worden verzameld over de haalbaarheid van recycling en hergebruik.
Gemeenten hopen op samenwerking met fabrikanten, waarbij producenten zoveel mogelijk zelf oude meubels innemen wanneer nieuwe worden verkocht. Voor het overige deel willen gemeenten graag helpen met inzameling en recycling. "Dit kan nog een uitdaging zijn voor bedrijven," zegt NVRD-directeur Eijer.
